Zatorowość płucna – co trzeba wiedzieć?

Co to są tętnice płucne?

Tętnice płucne to tętnice, które prowadzą krew z prawej komory serca do płuc. Po co? Żeby krew miała szanse otrzymać porządną porcję tlenu, czyli – aby w pęcherzykach płucnych dokonała się wymiana gazowa. Tętnicą, która bezpośrednio odchodzi od prawej komory, jest pień płucny. Pień płucny dzieli się na prawą i lewą tętnicę płucną. Prawa prowadzi krew do prawego płuca, a lewa – do lewego. Dalej każda z nich oddaje liczne gałęzie, aby krew dotarła najdrobniejszymi tętniczkami do każdego pęcherzyka płucnego.

Co to jest zatorowość płucna?

Zatorowość płucna powstaje wskutek pojawienia się skrzeplin w tętnicach płucnych. Skrzepliny te utrudniają przepływ krwi w tętnicach płucnych.

Skąd się biorą zatory płucne?

Najczęściej przyczyną zatorów płucnych jest zakrzepica kończyn dolnych. Dlaczego? Do prawego przedsionka, a następnie do prawej komory spływa żyłami krew, która oddaje tlen w tkankach organizmu, w tym w kończynach dolnych. Jeśli w żyłach kończyn dolnych dojdzie do zakrzepicy, czyli powstaną skrzepliny, to dostaną się do tętnic płucnych. Zatorowość płucna wraz z zakrzepicą żylną określana jest jako żylna choroba zakrzepowo-zatorowa.

 A co to są skrzepliny?

Skrzepliny to konglomeraty komórek krwi i fibryny, czyli białka. Skrzeplin naprawdę nie lubimy, bo mogą nieźle namieszać w organizmie.

A czy naczynia płucne nie bronią się przed skrzeplinami?

Oczywiście, że tak. W łożysku naczyniowym płuc wytwarzane są substancje fibrynolityczne, czyli rozpuszczające skrzepliny. Ale czasami te działania zawodzą.  

Czy zatorowość płucna jest groźna?

To zależy. Od czego? W dużej mierze zależy od tego, jaka liczba tętnic została zajęta, ale też ważny jest kaliber tych tętnic. Im większe naczynia, tym większe ryzyko, że dojdzie do przeciążenia prawej komory. Może dojść do ostrej niewydolności prawej komory i nawet zakończyć się śmiercią.

Jakie są objawy zatorowości płucnej? Czy łatwo jest rozpoznać zatorowość płucną?

Objawy zatorowości płucnej bywają bardzo różne. Należy do nich: duszność, ból w klatce piersiowej, gorsza tolerancja wysiłku, krwioplucie. Zatorowości płucnej może towarzyszyć gorączka. Nie ma jakiegoś jednego typowego dla zatorowości objawu, dlatego postawienie diagnozy nie zawsze jest proste.

Co sprzyja zatorowości płucnej?

• Unieruchomienie (związane z urazem, chorobą, operacją).
• Choroby nowotworowe.
• Otyłość.
• Przewlekłe stany zapalne.
• Czynniki wrodzone (niedobory białek przeciwdziałających zakrzepicy lub zwiększona aktywność czynników prozakrzepowych).
• Ciąża oraz okres połogu.
• Palenie papierosów.

Jak zdiagnozować zatorowość płucną?

Trzeba wykonać specjalistyczne badania. Kluczowe jest badanie tomograficzne płuc. Ale za diagnozowanie i leczenie zatorowości płucnej odpowiadają lekarze.

To dlaczego warto o zatorowości mówić?

Chociażby dlatego, że niektóre czynniki ryzyka zatorowości płucnej są modyfikowalne. Na przykład palenie papierosów i otyłość. Tak, otyłość, czyli „pramatka” około 200 schorzeń, również sprzyja zakrzepicy, w tym bywa przyczyną zatorowości płucnej. Wspominam o tym, gdyby ktoś uważał, że nie istnieje choroba otyłościowa, a otyłość to niewinna puszystość….

Więcej o otyłości na:

https://akademiapacjenta.pl/2025/09/19/otylosc-same-fakty-ktore-warto-znac/

Autor: dr n. med. Anna Słowikowska 

Autorka: Serce w dobrym stylu. Jak zatroszczyć się o swoje zdrowie

https://www.facebook.com/sercewdobrymstylu